De spanningen in het Midden-Oosten raken ook Nederlandse huishoudens. Volgens een nieuwe berekening van RaboResearch kan de gemiddelde energierekening stijgen van ongeveer 200 euro naar 250 euro per maand. Ook de prijs aan de pomp loopt op.
Rabo-econoom Hugo Erken zegt daarover: „Ook als er komend weekend al onderhandeld zou gaan worden, dan nog werken de hogere olie- en gasprijs langere tijd door.”
Eerder ging de bank nog uit van een inflatie van 2,4 procent dit jaar. Dat is nu bijgesteld naar 2,7 procent.
Nieuwe contracten duurder
De hogere energiekosten gelden vooral voor mensen die een nieuw contract afsluiten. Volgens de bank duurt het ongeveer drie maanden voordat stijgende gasprijzen terug te zien zijn op de energienota.
De gasprijs steeg deze week flink. Maandag ging de prijs met 49 procent omhoog, dinsdag volgde nog eens 40 procent.
De bank rekent voorlopig met een mild scenario. Daarbij zijn olie en gas tijdelijk duurder doordat productie in het Midden-Oosten stilligt en transport via de Straat van Hormuz moeilijk is. Via deze route gaat meer dan een vijfde van de wereldwijde olie en vloeibaar gas.
Als deze situatie langer duurt, kan de inflatie verder oplopen.
Zwaardere scenario’s
Wordt de Straat van Hormuz volledig afgesloten, dan stijgen de prijzen verder. In dat geval kan de inflatie boven de 3 procent uitkomen.
De benzineprijs kan dan richting 2,50 euro per liter gaan en een gemiddelde energierekening rond de 325 euro per maand uitkomen.
Volgens Rabo-econoom Igor Džambo is er ook een zwaarder scenario. „Het heftigste scenario is wanneer kritieke infrastructuur in Qatar en Saudi-Arabië geraakt en onbruikbaar wordt.”
In dat geval kunnen olie- en gasprijzen nog sterker stijgen. „Volgens onze energiespecialist is dat zo’n zwart scenario: dan is het maar net wat de gek ervoor geeft”, zegt Erken.
Inflatie mogelijk richting 5 procent
In het slechtste geval kan de inflatie in Nederland richting de 5 procent gaan. De energierekening voor een gemiddeld huishouden kan dan oplopen tot bijna 450 euro per maand.
„En de benzineprijs gaat dan over 3 euro per liter heen”, aldus Džambo. „Wij verwachten overigens nu nog niet dat het zover komt, waarmee de economische gevolgen ook beperkter zullen zijn.”
Gasreserves laag
De situatie is volgens Erken nog niet te vergelijken met de energiecrisis na de inval in Oekraïne. „Toen waren landen in paniek en boden tegen elkaar op.”
Wel speelt mee dat de gasreserves momenteel laag zijn. „Cruciaal is of die aangevuld gaan worden met duur gas.”
De inflatie was de afgelopen maanden juist aan het dalen en kwam recent uit op 2,4 procent. Maar volgens Erken is de kans klein dat de prijsstijgingen verder afnemen.
Hogere energie- en brandstofprijzen raken direct de koopkracht van Nederlanders. Eerder waarschuwde ook het Centraal Planbureau dat huishoudens onder druk staan door stijgende lasten en nieuwe belastingen.
De komende weken zullen duidelijk maken hoe groot de economische impact daadwerkelijk wordt.