Israël roept zijn burgers na de dodelijke aanslag in Sydney op om extra voorzichtig te zijn in het buitenland. Het advies is om grote, onbeveiligde bijeenkomsten te mijden, vooral als het gaat om Chanoeka-vieringen of activiteiten bij Joodse instellingen. Binnen Joodse gemeenschappen groeit de angst dat antisemitisme op veel plekken weer sterker zichtbaar wordt.
De afgelopen twee jaar kregen meerdere Joodse feestdagen een donkere lading.
Het geweld van 7 oktober in Israël, waarbij 1200 mensen omkwamen, vond plaats op Simchat Thora.
Een aanslag op een synagoge in Manchester gebeurde op Jom Kipoer en kostte twee mensen het leven.
De aanval in Sydney, met tot nu toe vijftien dodelijke slachtoffers, viel samen met de eerste dag van Chanoeka, een feest dat acht dagen duurt.
Felle woorden richting Australië
De Israëlische regering reageert boos richting Australië. Premier Benjamin Netanyahu sprak zich zondagavond uit tijdens een bijeenkomst met de familie van Ran Gvili, de laatste gijzelaar van wie het lichaam nog in Gaza is.
Volgens Netanyahu draagt de Australische premier Anthony Albanese bij aan het aanwakkeren van terrorisme en antisemitisme.
Dat zou komen doordat Australië eerder dit jaar besloot een onafhankelijk Palestina te erkennen.
„U beloont daarmee in feite Hamas voor het afschuwelijke bloedbad dat zij op 7 oktober aanrichtte”, zei Netanyahu.
Hij voegde daaraan toe: „U verleent legitimiteit aan relschoppers en u steekt geen vinger uit om terreurcentra te ontmantelen. Dit zal leiden tot meer moorden.”
Angst voor navolging
De Israëlische nationale veiligheidsraad kwam zondag met een extra waarschuwing voor Israëli’s in het buitenland.
De vrees is dat extremisten zich laten inspireren door de aanslag in Sydney. „De ervaring leert dat terreuraanhangers mogelijk geïnspireerd raken door zo’n gebeurtenis.”
Israëlische burgers wordt gevraagd alert te zijn bij Israëlische en Joodse locaties.
In steden als Berlijn en New York zijn de veiligheidsmaatregelen rond synagoges en Chanoeka-bijeenkomsten al aangescherpt.
Sinds 7 oktober en het begin van de oorlog in Gaza is het aantal antisemitische incidenten wereldwijd sterk toegenomen.
Ook Australië ziet die stijging. Het land telt ruim 100.000 Joden, ongeveer 0,4 procent van de bevolking, en kreeg te maken met aanvallen en vernielingen van synagoges.
Scherpe kritiek vanuit Israël
Netanyahu waarschuwde Australië afgelopen zomer al per brief voor groeiende Jodenhaat.
„De Jodenhaat teistert nu jullie straten. Antisemitisme is een kankergezwel. Het verspreidt zich wanneer leiders zwijgen. Jullie moeten zwakte vervangen door actie.”
Ook recent waarschuwde Israël Australië voor mogelijke aanvallen op Joodse doelen, al waren er toen geen concrete aanwijzingen.
Volgens een Joodse organisatie werden er het afgelopen jaar 1654 antisemitische incidenten geregistreerd in Australië.
Dat is iets minder dan het jaar ervoor, maar nog altijd vijf keer zoveel als vóór 7 oktober.
Het Israëlische ministerie van Diaspora was bijzonder scherp. In een verklaring stelde het dat de Australische overheid Joods leven in het land onder druk zet.
„Het bloed van de slachtoffers kleeft aan de handen van de Australische regering.”
Het ministerie staat onder leiding van Amichai Chikli, die vaker harde taal gebruikt.
Internationale spanningen
De aanslag in Sydney werd in Israëlische media ook gekoppeld aan protesten elders, zoals recente demonstraties bij het Concertgebouw in Amsterdam.
De relatie tussen Israël en Australië was al gespannen en verslechterde verder na de erkenning van Palestina en het weigeren van een visum aan een Israëlische politicus vanwege uitspraken over Gaza.
Ondanks de spanningen werken de Israëlische inlichtingendienst Mossad en de Australische autoriteiten samen bij het onderzoek naar de aanval op Bondi Beach.
Volgens verschillende berichten hadden de daders, een vader en zoon van Pakistaanse afkomst, sympathie voor het gedachtegoed van Islamitische Staat.
Israël sluit echter niet uit dat ook Iran een rol kan hebben gespeeld.
De Mossad beschuldigde Teheran eerder al van betrokkenheid bij aanslagen op Joodse doelen, onder meer in Australië.